Cầu Sông Hàn gắn với quá trình phát triển của thành phố Đà Nẵng, ảnh Minh Sơn
Kinh tế duy trì đà tăng trưởng, nhiều chỉ tiêu đạt kết quả nổi bật
Theo số liệu ước tính, GRDP của thành phố 6 tháng đầu năm tăng 9,52% so với cùng kỳ năm trước, xếp thứ 13 trong 34 địa phương của cả nước, đứng đầu khu vực Nam Trung Bộ và đứng thứ ba trong bảy thành phố trực thuộc Trung ương. Quy mô nền kinh tế đạt hơn 171.267 tỷ đồng, tăng hơn 21.000 tỷ đồng so với cùng kỳ năm 2025. Động lực tăng trưởng tiếp tục đến từ khu vực dịch vụ khi tăng 9,31%, đóng góp gần 5 điểm phần trăm vào mức tăng GRDP chung. Sự phục hồi mạnh mẽ của ngành du lịch tiếp tục khẳng định vai trò là ngành kinh tế mũi nhọn của thành phố. Trong 6 tháng đầu năm, các cơ sở lưu trú phục vụ gần 9,8 triệu lượt khách, tăng 22,5%; trong đó khách quốc tế đạt gần 5,2 triệu lượt, tăng 28,7%. Doanh thu lưu trú, ăn uống và lữ hành đạt hơn 36.200 tỷ đồng, tăng trên 19%. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt gần 145 nghìn tỷ đồng, tăng 20,5%, phản ánh sức mua của thị trường và niềm tin tiêu dùng tiếp tục được cải thiện. Khu vực công nghiệp và xây dựng cũng ghi nhận tín hiệu tích cực khi tăng 11,72%; chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 10,35%, trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 10,8%. Đây là tín hiệu cho thấy khu vực sản xuất đang từng bước phục hồi và đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế. Hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục duy trì xu hướng khả quan với tổng kim ngạch hai chiều đạt khoảng 4,78 tỷ USD, tăng 11,5% so với cùng kỳ.
Một điểm sáng khác là môi trường đầu tư tiếp tục được cải thiện. Trong 6 tháng đầu năm, thành phố thu hút hơn 74.220 tỷ đồng vốn đầu tư trong nước, tăng gần 75% so với cùng kỳ; trong đó có 47 dự án được cấp mới với tổng vốn đăng ký gần 65.500 tỷ đồng. Tổng vốn FDI đăng ký đạt 357,78 triệu USD, gấp 1,8 lần năm trước, tập trung vào các lĩnh vực thương mại, dịch vụ, công nghệ và công nghiệp chế biến. Nguồn lực từ hợp tác quốc tế cũng tiếp tục được mở rộng khi thành phố tiếp nhận 30 chương trình viện trợ phi chính phủ nước ngoài với tổng giá trị hơn 151 tỷ đồng, nguồn lực này được ưu tiên cho giáo dục, y tế, môi trường và các lĩnh vực an sinh xã hội, góp phần giảm áp lực cho ngân sách địa phương. Thu ngân sách nhà nước đạt hơn 51.653 tỷ đồng, bằng 77,8% dự toán năm và tăng 88,4% so với cùng kỳ. Đây là kết quả rất tích cực trong bối cảnh nhiều địa phương vẫn gặp khó khăn về nguồn thu.
Những "điểm nghẽn" cần sớm tháo gỡ
Mặc dù đạt nhiều kết quả khả quan, tốc độ tăng trưởng GRDP vẫn còn khoảng cách khá lớn so với mục tiêu tăng trưởng 11,22% của cả năm. Điều này cho thấy những động lực tăng trưởng mới vẫn chưa thực sự phát huy hiệu quả. Các dự án chiến lược như: Trung tâm Tài chính quốc tế, Khu thương mại tự do, Khu công nghệ cao mở rộng, các khu công nghiệp mới,… vẫn đang trong quá trình hoàn thiện cơ chế, chính sách nên chưa tạo ra đóng góp rõ nét đối với nền kinh tế. Nếu các cơ chế đặc thù tiếp tục chậm được ban hành hoặc triển khai, thành phố sẽ bỏ lỡ cơ hội đón làn sóng dịch chuyển đầu tư quốc tế và hình thành các cực tăng trưởng mới.
Một trong những tồn tại lớn nhất hiện nay là tiến độ giải ngân vốn đầu tư công còn chậm. Đến ngày 15/7/2026, thành phố mới giải ngân được 7.326,209 tỷ đồng, tương đương 43,52% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao. Đáng chú ý, gần 48% giá trị giải ngân là vốn tạm ứng, trong khi nguồn vốn kéo dài từ năm trước mới giải ngân khoảng 37,36% kế hoạch. Một số sở, ngành chưa giải ngân được vốn; rất nhiều xã, phường có tỷ lệ giải ngân thấp hơn bình quân chung của thành phố. Những con số này phản ánh không chỉ các nguyên nhân khách quan như: giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư, biến động giá vật liệu,… mà còn cho thấy những hạn chế trong công tác điều hành, phối hợp liên ngành, năng lực tổ chức thực hiện của chủ đầu tư và trách nhiệm của người đứng đầu.
Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường vào khu Trài Dân, phường Quảng Phú chậm tiến độ, kéo dài thời gian, ảnh: Minh Sơn
Công tác xử lý các dự án tồn đọng cũng còn chậm, theo rà soát của Sở Tài chính, thành phố hiện còn 31 dự án đầu tư công chậm tiến độ hoặc có nguy cơ gây thất thoát, lãng phí. Nhiều dự án phải điều chỉnh tiến độ nhiều lần do vướng mắc giải phóng mặt bằng hoặc thủ tục đầu tư, kéo theo điều chỉnh tổng mức đầu tư và làm giảm hiệu quả sử dụng vốn. Đáng lưu ý, vẫn còn những công trình đã hoàn thành nhưng chưa thể phát huy hiệu quả do thiếu tính đồng bộ. Điển hình như cầu Tây An 1 và Tây An 2 thuộc Dự án Đường tránh lũ kết hợp phát triển đô thị Nam Phước đã hoàn thành nhưng chưa có hệ thống đường kết nối đồng bộ, dẫn đến nguy cơ lãng phí nguồn lực đầu tư. Một tồn tại khác là việc xử lý cơ sở nhà, đất thuộc sở hữu nhà nước còn chậm. Nhiều tài sản dôi dư sau quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy hoặc tiếp nhận từ các cơ quan Trung ương vẫn chưa được đưa vào khai thác, trong khi nhu cầu về quỹ đất phục vụ giáo dục, y tế, văn hóa, phát triển đô thị và các công trình công cộng vẫn rất lớn. Nếu kéo dài, các tài sản này không chỉ bị "đóng băng" mà còn phát sinh chi phí bảo quản, duy tu và làm giảm hiệu quả sử dụng nguồn lực công.
Hoạt động và phát triển doanh nghiệp vẫn còn nhiều gam màu trầm trong tổng thể bức tranh nền kinh tế. Trong 6 tháng đầu năm có 3.899 doanh nghiệp thành lập mới nhưng có tới 5.036 doanh nghiệp tạm ngừng hoạt động và 1.056 doanh nghiệp giải thể hoặc rút lui khỏi thị trường, tăng gần 90% so với cùng kỳ. Điều này phản ánh sức chống chịu của khu vực doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, vẫn còn hạn chế trước áp lực về chi phí vốn, thị trường tiêu thụ và thủ tục hành chính. Bên cạnh đó, cơ cấu thu ngân sách vẫn tiềm ẩn rủi ro khi nguồn thu từ tiền sử dụng đất chiếm tỷ trọng lớn. Đây là nguồn thu mang tính chu kỳ và không ổn định, chưa phản ánh đầy đủ sức tăng trưởng thực chất của nền kinh tế.
Thực hiện đồng bộ các giải pháp trọng tâm
Thứ nhất: Khơi thông nguồn lực để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng
Để đạt mục tiêu tăng trưởng GRDP 11,22% trong năm 2026, trước hết thành phố cần nhanh chóng đưa các cơ chế đặc thù vào thực tiễn, tạo điều kiện để Trung tâm Tài chính quốc tế, Khu thương mại tự do, Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp mới sớm đi vào hoạt động. Đây sẽ là những động lực có khả năng tạo ra giá trị gia tăng cao, thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Song song với đó, cần tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, triển khai hiệu quả Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân,... Theo đó, thành phố cần tiếp tục nghiên cứu, triển khai các giải pháp nhằm rút ngắn thời gian giải quyết các thủ tục về đầu tư, đất đai, xây dựng, môi trường,…; đồng thời mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng, đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu phát triển của doanh nghiệp. Bên cạnh đó, cần thiết lập cơ chế đối thoại thường xuyên với cộng đồng doanh nghiệp để kịp thời nắm bắt, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình đầu tư, sản xuất, kinh doanh. Trên cơ sở đó, giao trách nhiệm cụ thể cho các sở, ban, ngành liên quan và chính quyền cấp xã trong việc xử lý các vướng mắc của doanh nghiệp theo đúng thẩm quyền được giao. Đối với những trường hợp chậm giải quyết thủ tục đầu tư hoặc không xử lý kịp thời các kiến nghị chính đáng của doanh nghiệp, thành phố cần có quy định cụ thể để xem xét, quy rõ trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, đơn vị, địa phương liên quan nhằm nâng cao trách nhiệm trong thực thi công vụ và cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.
Trong lĩnh vực công nghiệp, cần ưu tiên phát triển các ngành có giá trị gia tăng cao, có khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu như: trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ bán dẫn, công nghệ sinh học, vật liệu mới, cơ khí chính xác, công nghiệp hỗ trợ và dược liệu,…. Cùng với đó, sớm ban hành các cơ chế, chính sách hỗ trợ đầu tư phát triển hạ tầng các cụm công nghiệp, tạo quỹ đất sạch và thu hút doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp đổi mới sáng tạo. Đối với khu vực nông nghiệp, tiếp tục triển khai hiệu quả Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026–2030, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn theo hướng hiện đại, bền vững và hội nhập. Đồng thời, tập trung xây dựng các giải pháp phát triển sản phẩm OCOP theo hướng nâng cao chất lượng, đa dạng hóa mẫu mã, ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số trong sản xuất, chế biến, tiêu thụ; phát triển chuỗi giá trị, đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường, gắn sản phẩm OCOP với phát triển du lịch nông thôn nhằm nâng cao giá trị gia tăng, sức cạnh tranh và thu nhập cho người dân. Trong lĩnh vực dịch vụ, cần đa dạng hóa các sản phẩm du lịch theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, tập trung phát triển các loại hình có tiềm năng như: du lịch MICE, kinh tế đêm, du lịch nghỉ dưỡng cao cấp, du lịch biển, du lịch văn hóa và du lịch chăm sóc sức khỏe,…. Đồng thời, tăng cường liên kết phát triển du lịch với Quảng Nam, Huế và khu vực Tây Nguyên để mở rộng không gian du lịch, hình thành các tuyến, sản phẩm liên vùng đặc sắc, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu của du khách.
Thứ hai: Đẩy nhanh đầu tư công và xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng
Giải ngân đầu tư công cần được xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm trong 6 tháng cuối năm. Thành phố cần nâng cao chất lượng chuẩn bị đầu tư, rút ngắn thời gian thẩm định và phê duyệt dự án, hạn chế điều chỉnh chủ trương đầu tư nhiều lần; đồng thời tăng cường phân cấp đi đôi với kiểm tra, giám sát và quy định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, từng chủ đầu tư. Đối với các dự án chậm tiến độ, cần xây dựng lộ trình xử lý cụ thể theo từng nhóm nguyên nhân; ưu tiên các dự án có khả năng hoàn thành sớm hoặc có tác động lan tỏa lớn. Song song với đó, cần kiên quyết điều chuyển vốn từ các dự án giải ngân chậm sang các dự án có khả năng hấp thụ vốn tốt hơn, bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn lực đầu tư công. Đặc biệt, cần sớm hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung về đầu tư công, đất đai và tài sản công để nâng cao chất lượng quản trị, theo dõi tiến độ dự án theo thời gian thực và kịp thời cảnh báo các nguy cơ chậm tiến độ hoặc phát sinh thất thoát, lãng phí.
Thứ ba: Khai thác hiệu quả tài sản công – nguồn lực phát triển còn nhiều dư địa
Một trong những giải pháp quan trọng là đẩy nhanh xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư. Thành phố cần phân loại rõ từng nhóm tài sản: tiếp tục sử dụng, chuyển đổi công năng, khai thác thương mại hoặc đấu giá nhằm lựa chọn phương án tối ưu. Việc chuyển đổi công năng phải dựa trên cơ sở khoa học, phù hợp quy hoạch và nhu cầu phát triển của từng khu vực. Đối với các tài sản có khả năng khai thác thương mại, cần nghiên cứu áp dụng linh hoạt các cơ chế thị trường như đấu giá quyền sử dụng đất, cho thuê hoặc hợp tác công – tư (PPP)… nhằm tối đa hóa giá trị nguồn lực công. Cùng với đó, cần ưu tiên giải quyết dứt điểm các vướng mắc pháp lý liên quan đến quyền sử dụng đất, hồ sơ tài sản và quy hoạch để rút ngắn thời gian đưa tài sản vào khai thác. Việc xây dựng cơ sở dữ liệu số đồng bộ về tài sản công, đất đai và các dự án đầu tư cũng là yêu cầu cấp thiết nhằm nâng cao tính minh bạch, tăng cường giám sát và phòng ngừa thất thoát, lãng phí.
Kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm 2026 cho thấy nền kinh tế thành phố đang phát triển theo hướng tích cực với nhiều chỉ tiêu tăng trưởng vượt trội so với mặt bằng chung. Tuy nhiên, để chuyển từ tăng trưởng phục hồi sang tăng trưởng bền vững, thành phố cần tập trung khơi thông các điểm nghẽn về đầu tư công, cải thiện môi trường kinh doanh, xử lý hiệu quả các dự án tồn đọng và phát huy tối đa nguồn lực đất đai, tài sản công, thực hiện đồng bộ các giải pháp gắn với trách nhiệm cụ thể của từng cấp, từng ngành để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 11,22% trong năm 2026, tạo dựng nền tảng vững chắc để trở thành trung tâm tài chính, đổi mới sáng tạo và cực tăng trưởng của khu vực miền Trung – Tây nguyên.